Mediteren is bewezen zinvol!

Medisch Leiderschap blog voor de VNVA, nieuwsbrief januari 2019

Mediteren is bewezen zinvol!

Een nieuw jaar is begonnen. Vaak tijd om te starten met goede voornemens. We nodigen je uit om in die goede voornemens ook meditatie mee te nemen. En zullen laten zien dat dit niet ingewikkeld hoeft te zijn.

Uit diverse onderzoeken blijkt het positieve effect van meditatie: het helpt bij focus aanbrengen, bij concentratie verhogen, en bij bewust een intentie zetten. Allemaal zeer behulpzaam om niet overrompeld te worden door de hectiek van de alledaagse werkelijkheid. Jíj bent uiteindelijk de énige die kan bepalen hoe jij omgaat met alle hectiek, hoe jouw reactie erop is.

Meditatie geeft je een moment zonder afleiding en bovendien een oefening om alles wat er bij je naar boven komt los te laten. Hoe vaker je dit doet, hoe makkelijker het wordt. En hoe meer het je ook zal kunnen dienen in momenten van hectiek.

En in onze alledaagse werkelijkheid als arts zijn die momenten van hectiek er regelmatig. Je zult merken dat, wanneer je jezelf meer hebt getraind in meditatie, je niet meer zo omver geblazen kunt worden door drukte. Daardoor zal je bewuster kunnen kiezen hoe je reageert. Dit is een belangrijk onderdeel van Medisch Leiderschap: bewust kiezen waar je je focus op zet om zo bewust invloed te hebben waar jij wilt.

Meditatie is niet ingewikkeld. Er zijn vele vormen. En het hoeft echt niet altijd te betekenen, dat je minstens een uur stilzit op je meditatie kussentje. Je kunt mediteren als je buiten wandelt, als je staat te wachten, als je niet kunt slapen, als je stil zit, tussen de patienten door als je een druk spreekuur hebt en vul maar zelf in. Er zijn apps die heel behulpzaam kunnen zijn bij mediteren: ‘headspace’ kan zeker om te beginnen een goede app zijn. Wij gebruiken ook graag ‘Insight timer’ omdat je heel veel verschillende soorten meditaties kunt kiezen en ook verschillende tijdsduren. Een andere manier is om in een groep te beginnen om de eerste beginselen samen te oefenen met of zonder begeleiding.

Een hele simpele oefening om te starten met mediteren is de ‘bodyscan’. Dit kan je in enkele minuten doen en je kunt er een half uur voor nemen. De stappen zijn:

  1. Begin met ontspannen zitten (of liggen). Doe je ogen dicht of half dicht, als je bang bent in slaap te vallen.
  2. Begin met focus op je ademhaling. Merk gewoon op hoe je ademt: hoe bij inademing de lucht naar binnen stroomt, je borstkas vult en je buik laat opbollen. En hoe bij je uitademing de lucht weer naar buiten gaat door je neus of mond.
  3. Wees je bewust van de manier waarop je zit/ligt. De aarde draagt je. Merk of je ergens spanning voelt. Of pijn.
  4. Voel je waar je lichaam de stoel of de stoel raakt. Op welke plekken.
  5. Wat is je gemoedstoestand? Ben je vrolijk, verdrietig, chagrijnig, gestrest, ontspannen, moe? Signaleer het alleen, je hoeft er niets aan te veranderen.
  6. Nu ga je stap voor stap je hele lichaam ‘scannen’: Bekijk eerst eens wat je voelt in je linkertenen. Je hoeft ze niet te bewegen: ervaar alleen maar wat je voelt. Misschien voel je niets, dat is ook prima. Span je linker tenen even aan en laat ze weer ontspannen.
  7. Vervolgens ga je verder met je kuit, knie, bovenbeen. Eerst links, dan rechts. Vervolgens komt de rest van je lijf aan bod, net zo lang tot je bij je kruintje bent.
  8. Voel nog even na wat de bodyscan voor effect gehad heeft.
  9. Als je er klaar voor bent, rek je dan even lekker uit. Doe je ogen weer open en beeindig de bodyscan.

In het begin zul je makkelijk met je gedachten afdwalen. Laat je hierdoor niet ontmoedigen, je bent dan juist aan het oefenen. Merk op dat je afdwaalt en bring je aandacht rustig terug naar het lichaamsdeel waar je mee bezig was. Om te beginnen kan het helpen om een bodyscan uit te voeren onder begeleiding van gesproken instructies. En er in eerste instantie wat langer de tijd voor te nemen, zodat je het daarna ook makkelijker in een korte tijd kunt doen.

Het kan ook een prachtige manier zijn om je dag bewust te beginnen: meditatie, gevolgd door een bewuste intentie voor die dag en bewuste keuzes waar jij je energie en aandacht aan gaat geven.

Mediteren als zinvol instrument voor Medisch leiderschap!

Moniek de Boer en Angelique van Dam.

Bekijk het blog in de vnva nieuwsbrief.

Feedback over de site? Geef ons feedback!